హాలీవుడ్ సినిమాల్లోనో, అమెరికా వార్తల్లోనో కనిపించే భయంకరమైన సుడిగాలులు (Tornadoes) మన కళ్లముందే కనిపిస్తే ఎలా ఉంటుంది? సరిగ్గా అలాంటి అనుభవమే అనకాపల్లి వాసులకు ఎదురైంది. ప్రశాంతంగా క్రికెట్ ఆడుకుంటున్న కుర్రాళ్ల గుండెల్లో రైళ్లు పరిగెత్తించేలా.. ఆకాశాన్ని తాకేంత ఎత్తులో రేగిన దుమారం ఇప్పుడు సోషల్ మీడియాలో హాట్ టాపిక్ గా మారింది. అసలు ఎన్టీఆర్ స్టేడియంలో సోమవారం ఏం జరిగింది? ఇది ప్రమాదకరమా? వాతావరణంలో వస్తున్న ఈ అనూహ్య మార్పులకు కారణమేంటి?
సోమవారం అనకాపల్లిలోని ఎన్టీఆర్ స్టేడియం (NTR Stadium) ఒక అరుదైన, భయానక దృశ్యానికి వేదికైంది. కొందరు యువకులు సరదాగా క్రికెట్ ఆడుకుంటుండగా, ఒక్కసారిగా వాతావరణం మారిపోయింది. చూస్తుండగానే నేల మీద నుంచి దుమ్ము రేగుతూ, సుడిగాలి (Whirlwind) రూపంలో ఆకాశం వైపు దూసుకెళ్లింది.
సుమారు వంద అడుగుల ఎత్తులో సుడులు తిరుగుతూ, ఆకాశాన్ని తాకుతోందా అన్నట్లుగా దాదాపు అరగంట పాటు ఈ గాలి బీభత్సం సృష్టించింది. దీంతో గ్రౌండ్ లో ఉన్న యువకులు, స్థానికులు కంగారుపడి పరుగులు తీశారు. గతంలో ఎప్పుడూ ఇలాంటి దృశ్యాన్ని చూడలేదని స్థానికులు ఆశ్చర్యపోతున్నారు. ప్రస్తుతం ఈ వీడియో నెట్టింట వైరల్ అవుతోంది.
అసలు ఎందుకొస్తాయి? సైన్స్ ఏం చెబుతోంది?
దీన్నే వాతావరణ పరిభాషలో 'డస్ట్ డెవిల్' (Dust Devil) లేదా 'ట్విస్టర్' అని పిలుస్తారు. అమెరికాలోని టెక్సాస్ వంటి ప్రాంతాల్లో ఇలాంటి టోర్నడోలు సర్వసాధారణం. అక్కడ ఏటా సుమారు 140 వరకు ఏర్పడుతుంటాయి. అయితే మన దగ్గర ఇలాంటివి అరుదు.
నిపుణుల ప్రకారం, అసాధారణ స్థాయిలో వేడి పెరిగినప్పుడు ఇవి ఏర్పడతాయి. నేల బాగా వేడెక్కినప్పుడు, అక్కడి గాలి తేలికై వేగంగా పైకి లేస్తుంది. ఆ ఖాళీని పూరించడానికి చుట్టుపక్కల చల్లని గాలి వేగంగా రావడంతో ఈ సుడి గుండం ఏర్పడుతుంది. క్యుములోనింబస్ మేఘాలు (Cumulonimbus clouds) కూడా వీటికి కారణమవుతాయి.
సాధారణంగా శీతాకాలంలో గాలిలో వేడి, తేమ తక్కువగా ఉండటం వల్ల ఇవి రావు. కానీ ఎండాకాలం సమీపిస్తున్న తరుణంలో ఇలాంటివి ఏర్పడటం సహజమేనని నిపుణులు అంటున్నారు. అమెరికాలో వచ్చే టోర్నడోలు విధ్వంసాన్ని, ప్రాణనష్టాన్ని కలిగిస్తాయి. అవి వందల కిలోమీటర్ల వేగంతో ప్రయాణిస్తాయి.
కానీ మన దగ్గర ఏర్పడే ఈ 'డస్ట్ డెవిల్స్' అంత ప్రమాదకరం కాకపోయినా, అవి వీస్తున్నప్పుడు దూరంగా ఉండటమే మంచిది. బంగ్లాదేశ్, తూర్పు చైనా ప్రాంతాల్లోనూ ఇవి తరచుగా కనిపిస్తుంటాయి.
ప్రకృతి వింత ఆట!
ఇది ప్రమాదకరం కాకపోవచ్చు కానీ.. వాతావరణ మార్పులకు, రాబోయే ఎండల తీవ్రతకు ఒక హెచ్చరిక లాంటిది. వేసవిలో మైదానాల్లో ఆడుకునేటప్పుడు అప్రమత్తత అవసరం.

