గగనతలంలో రెక్కల చప్పుడు.. ఢిల్లీ వీధుల్లో దాగిన మొఘలుల నాటి రహస్యం! ఆకాశాన్ని తాకే బహుళ అంతస్తుల భవనాలు, ఉరుకులు పరుగుల జీవితాల మధ్య.. ఒక పురాతన సంప్రదాయం ఇంకా ప్రాణంతో ఉందన్న నిజం మీకు తెలుసా? పాత ఢిల్లీ ఇరుకు వీధుల్లో, ముఖ్యంగా జామా మసీదు లాంటి చారిత్రక కట్టడాల పరిసరాల్లో పక్కపక్కనే పేర్చిన పదుల కొద్దీ పంజరాలతో నేటికీ ఆకాశాన్ని శాసిస్తున్న ఆ 'కబూతర్బాజీ' (Kabootarbaazi) వెనుక ఉన్న ఆసక్తికరమైన కథేంటో ఇక్కడ తెలుసుకోండి.
మొఘలుల రాజప్రసాదాల నుంచి.. సామాన్యుల మిద్దెల పైకి!
చరిత్ర పుటలను ఒకసారి వెనక్కి తిప్పితే.. ఢిల్లీలో పావురాలను పెంచే ఈ సంప్రదాయం అచ్చంగా మొఘల్ చక్రవర్తుల కాలం నాటిది. ఆ కాలంలో చక్రవర్తులు, ఉన్నతాధికారులు తమ రహస్య సందేశాలు పంపడానికి, అలాగే తమ వినోదం కోసం ఈ పావురాలకు ప్రత్యేకంగా శిక్షణ ఇచ్చేవారు.
ఈ హాబీ అప్పట్లో ఎంతలా ప్రాచుర్యం పొందిందంటే.. ప్రతి ప్రముఖుడి ఇంట్లోనూ ఒక 'కబూతర్ఖానా' (పావురాల ఇల్లు) కచ్చితంగా ఉండేది. పావురాలను పెంచడం వారి హోదాకు, నైపుణ్యానికి ఒక సజీవ ప్రతీకగా భావించేవారు. కాలక్రమేణా ఈ రాజసంప్రదాయం రాజప్రసాదాల గడప దాటి, పాత ఢిల్లీలోని సామాన్యుల ఇళ్ల మిద్దెల (Terraces) పైకి చేరి నేటికీ సజీవంగా కొనసాగుతోంది.
ఈల వేస్తే వాలిపోతాయి.. గాల్లో కళ్లు చెదిరే విన్యాసాలు!
కబూతర్బాజీ అంటే కేవలం పావురాలను పంజరంలో పెంచడం కాదు.. అదొక అద్భుతమైన కళ! పదుల సంఖ్యలో పావురాలను ఆకాశంలోకి వదిలి, అవి ఒక క్రమపద్ధతిలో ఎగిరేలా చేయడం, యజమాని ఆదేశించగానే తిరిగి తమ గూటికి చేరుకునేలా శిక్షణ ఇవ్వడం ఇందులో ప్రధానం. కొన్నిసార్లు ఈ పావురాల మధ్య ఆకాశంలో మాక్ 'రేసులు' లేదా పోటీలు కూడా నిర్వహిస్తుంటారు.
మిద్దెలపై నిలబడిన యువకులు, వృద్ధులు తమ పంజరాల తలుపులు తీసి పదుల సంఖ్యలో పావురాలను ఆకాశంలోకి వదులుతారు. ఆ తర్వాత ఒక చిన్న ఈల వేయగానే.. లేదా నెమ్మదిగా పిలవగానే ఎక్కడెక్కడో ఉన్న పావురాలన్నీ తిరిగి యజమాని వద్దకు వాలిపోతాయి. శతాబ్దాల క్రితం సందేశాలు పంపడానికి ఉపయోగించిన ఈ విద్య కోసం.. పావురాలు ఎంతో దూరం ప్రయాణించి, మళ్లీ దారి తప్పకుండా తమ గూటికి చేరుకోవడానికి నెలల తరబడి కఠినమైన శిక్షణ ఇస్తారు.
శబ్ద కాలుష్యం నుంచి ప్రశాంతత వైపు.. తరతరాల బంధం!
ఢిల్లీ వాసులకు పావురాల పెంపకం అనేది కేవలం ఒక కాలక్షేపం మాత్రమే కాదు. నగరంలోని భరించలేని రద్దీ, శబ్ద కాలుష్యం, మానసిక ఒత్తిడి నుంచి బయటపడేయడానికి ఇదొక అద్భుతమైన థెరపీలా (Therapeutic escape) పనిచేస్తుంది. చుట్టుపక్కల వారితో సామాజిక బంధాన్ని పెంచడమే కాకుండా, ఒక పురాతన కళను ముందు తరాలకు అందించే అద్భుతమైన వారధిగా ఇది నిలుస్తోంది.
తాము పెంచుకునే పావురాల జాతులు, వాటి రంగులు, అవి ఆకాశంలో ఎగిరే తీరును చూసి యజమానులు ఎంతో గర్వపడతారు. ఆ పావురాలను ఇతరుల వాటి నుంచి సులువుగా గుర్తించడానికి అప్పుడప్పుడు వాటికి పరిమళాలు (Perfumes) పూయడం, కాళ్లకు ప్రత్యేకమైన బ్యాండ్లు వేయడం లాంటివి చేస్తుంటారు.
నగరం ఎంత వేగంగా ఆధునీకరించబడుతున్నా.. పాత ఢిల్లీ ఇరుకు వీధుల్లో మాత్రం మొఘలుల నాటి ఈ అద్భుతమైన ఆకాశపు క్రీడ నేటికీ ఒక సజీవ సంప్రదాయంలా రెక్కలు విప్పుకుంటూనే ఉంది!
Also Read:
Fake Mounjaro Injections : నకిలీ మందులతో ప్రాణాలకే ముప్పుఆసుపత్రిలో దారుణం: రోగికి కుట్లు వేసిన సెక్యూరిటీ గార్డు
బెంగళూరులో దారుణమైన ఎండలు: ఏసీ కోసం హోటల్ బుక్ చేసిన మహిళ
లాభాల పేరుతో ఎర.. తుపాకీ పెట్టి కోట్లు దోచేసిన గ్యాంగ్!
ఆ ఇంట్లో అసలేం జరిగింది? భార్యను చంపి భర్త ఆత్మహత్య వెనుక అసలు కథ
