గంటల తరబడి దేవుడి ముందు కూర్చుని పూజలు చేస్తాం. కళ్లు మూసుకుని ఎంతో ఏకాగ్రతతో ధ్యానంలో గడపాలని ఆరాటపడతాం. ఖర్చుకు వెనుకాడకుండా ఎన్నో వ్రతాలు, హోమాలు జరిపిస్తాం. అయినా సరే, జీవితంలో ఏదో తెలియని వెలితి, మనసును తొలచివేసే అశాంతి. ఇన్ని ప్రార్థనలు చేస్తున్నా దేవుడు మన మొర ఎందుకు వినడం లేదు? దైవ అనుగ్రహం మనపై ఎందుకు ప్రసరించడం లేదు? ఈ ప్రశ్నలు ఎప్పుడో ఒకసారి ప్రతి ఒక్కరినీ వెంటాడేవే.
దేవుడు కఠినాత్ముడు కావడం వల్ల మన కోరికలు నెరవేరడం లేదని చాలామంది నిరాశకు గురవుతుంటారు. కానీ, దైవానికి, మన భక్తికి మధ్య అదృశ్య గోడలా నిలబడేది దేవుడి మౌనం కాదు, మన హృదయంలోనే గూడుకట్టుకుని ఉన్న చిన్న చిన్న లోపాలు. విష్ణుపురాణం అడుగడుగునా స్పష్టం చేసే గొప్ప ఆధ్యాత్మిక సత్యం ఇదే. మనలోని అరిషడ్వర్గాలను జయించకుండా చేసే ఏ ప్రార్థనా దేవుడి దరి చేరదని పురాణాలు ఘోషిస్తున్నాయి.
ప్రార్థనలు ఫలితాన్ని ఇవ్వకపోవడానికి అసలు కారణం ఇదేనా?
ఆధ్యాత్మిక మార్గంలో నడిచే ప్రతి ఒక్కరూ అంతిమంగా కోరుకునేది మనశ్శాంతి. కానీ, గుడిలో ఉన్నంతసేపు ఎంతో ప్రశాంతంగా అనిపించే మనసు, బయటకు రాగానే భౌతిక ప్రపంచపు కోలాహలానికి, ఒత్తిడికి లోనవుతుంది. దీనికి కారణం మనం దేవుడికి సమర్పిస్తున్న పూజా ద్రవ్యాల్లో లోపం ఉండటం కాదు, మన అంతరంగంలోనే ఎన్నో కల్మషాలు నిండి ఉండటం.
దేవుడికి కొబ్బరికాయలు కొట్టడం, పట్టు వస్త్రాలు సమర్పించడం మాత్రమే భక్తి అనుకునే భ్రమలో నేటి సమాజం బతుకుతోంది. ఇది ఒకరకంగా వ్యాపార లావాదేవీలా మారిపోయింది. దేవుడికి కొంత సమర్పించి, తిరిగి అడిగినంత పొందాలనే స్వార్థం ప్రార్థనల్లో దాగి ఉంటోంది. కానీ నిజమైన భక్తికి పునాది అంతఃకరణ శుద్ధి. మనసులో కల్మషం పెట్టుకుని నోటితో ఎంత గొప్ప మంత్రాలు జపించినా దైవ అనుగ్రహం కలగదు.
నీటి బుడగల్లాంటి కోపం, అసూయ.. ఆధ్యాత్మిక సాధనకు శత్రువులు
ఎంత గొప్ప ఆధ్యాత్మిక సాధన చేసినా, మనసులో కోపం, అసూయ, అహంకారం లాంటివి ఉంటే ఆ సాధన అంతా బూడిదలో పోసిన పన్నీరే అవుతుంది. చిల్లులు ఉన్న కుండలో ఎంత స్వచ్ఛమైన నీటిని పోసినా అది ఎలా నిలవదో, ఈ దుర్గుణాలు ఉన్న హృదయంలో దైవ కృప కూడా అలాగే నిలవదు. పక్కవారి ఎదుగుదలను చూసి ఓర్వలేని తనం మనలో ఉన్నంత కాలం మనం చేసే ప్రార్థనలకు అర్థం లేదు.
చిన్న చిన్న విషయాలకే కోపంతో ఊగిపోవడం, ఇతరులను దూషించడం నేటి ఉరుకుల పరుగుల జీవితంలో సాధారణంగా మారిపోయింది. ఆ కోపం చల్లారాక ప్రశాంతత కోసం ధ్యానం పేరుతో కళ్లు మూసుకుని కూర్చుంటారు. కానీ కోపంతో కలుషితమైన మనసులో ధ్యానం నిలకడగా సాగదు. కోపం, అసూయ అనేవి మనలోని సానుకూల శక్తిని హరించివేసి, దైవానికి మనకు మధ్య ఉన్న అదృశ్య వంతెనను కూల్చేస్తాయి.
దేవాపి మహర్షి కథ చెప్పే అంతర్గత సత్యం
విష్ణుపురాణంలో దేవాపి మహర్షి ప్రస్తావన ఈ అశాంతికి, సాధనలోని లోపాలకు అద్దం పడుతుంది. దైవాన్ని చేరుకోవడానికి కేవలం బాహ్య ఆడంబరాలు, ఆచారాలు మాత్రమే సరిపోవని ఆయన జీవితం, బోధనల సారాంశం మనకు స్పష్టం చేస్తుంది. అంతఃకరణ శుద్ధి లేనిదే మనం చేసే ప్రతి ప్రార్థన కేవలం శబ్ద స్థాయిలోనే ఆగిపోతుంది తప్ప, అనంతమైన దైవ శక్తిని చేరుకోలేదు.
మహర్షులు సైతం తమలోని అహంకారాన్ని జయించిన తర్వాతే నిజమైన దైవ సాక్షాత్కారాన్ని పొందారు. మనసును ఒక అద్దంలా భావిస్తే, దానిపై పడిన కోపం, అసూయ అనే దుమ్మును తుడిచివేయకుండా దేవుడి ప్రతిరూపాన్ని అందులో చూడలేము. దేవాపి మహర్షి లాంటి వారు భౌతిక సుఖాలను త్యజించి, ఆత్మజ్ఞానం వైపు పయనించడానికి ఇదే ప్రధాన కారణం.
గురువు అనుగ్రహం.. కళ్లు తెరిపించే జ్ఞానపు వెలుగు
మనలోని ఈ సూక్ష్మమైన లోపాలను మనం స్వయంగా ఎప్పటికీ గుర్తించలేము. మన దృష్టిలో ఎప్పుడూ ఇతరులే తప్పు చేస్తున్నట్లుగా అనిపిస్తుంది. ఇక్కడే ఆధ్యాత్మిక జీవితంలో గురువు అనుగ్రహం అత్యంత కీలకంగా మారుతుంది. గురువు కేవలం మంత్రాన్ని ఉపదేశించే ఒక వ్యక్తి మాత్రమే కాదు, మనలోని అజ్ఞానపు పొరలను నిర్దాక్షిణ్యంగా చీల్చి సత్యాన్ని చూపే మార్గదర్శి.
నిజమైన ఆధ్యాత్మిక సాధన అనేది గురువు అడుగుజాడల్లోనే సంపూర్ణం అవుతుంది. సాధకుడిలో దాగి ఉన్న అహంకారాన్ని కరిగించి, మనసును ధ్యానం వైపు నిలకడగా ఉంచే శక్తి కేవలం సరైన గురువు మార్గదర్శకత్వంలోనే సాధ్యమవుతుంది. గురువు చూపిన మార్గంలో నడిచినప్పుడే ప్రార్థనకు నిజమైన శక్తి వస్తుంది.
ఆధ్యాత్మిక జీవితం అంటే ఆచారాలు కాదు.. ఆచరణ
కార్పొరేట్ ఉద్యోగాలు, లక్ష్యాల సాధనలో అలసిపోతున్న నేటి తరం ధ్యానం చేయడం ఒక ఫ్యాషన్గా, స్ట్రెస్ రిలీఫ్ టెక్నిక్గా మార్చుకుంది. కానీ ధ్యానం అంటే పది నిమిషాలు కళ్లు మూసుకుని కూర్చోవడం కాదు. కళ్లు తెరిచి ఈ ప్రపంచాన్ని చూసే విధానంలో సమూలమైన మార్పు రావడం. సాటి జీవుల పట్ల ప్రేమను పెంచుకోవడమే నిజమైన సాధన.
సహచరుల పట్ల కరుణ, కష్ట సమయాల్లోనూ చెరగని చిరునవ్వు, ప్రతికూలతలను స్థిరంగా తట్టుకునే మానసిక ధైర్యం.. ఇవే దైవ అనుగ్రహానికి నిజమైన గీటురాళ్లు. ఈ లక్షణాలు అలవర్చుకోకుండా చేసే ఏ పూజా, ఏ ప్రార్థనా మనిషిని మానసికంగా ఉన్నత స్థితికి చేర్చలేవు. దేవుడు కోరుకునేది మన సమయాన్ని కాదు, మన స్వచ్ఛమైన మనసును మాత్రమే.
మనసును మార్చుకోగలిగితేనే మహర్దశ
అందుకే, ఇకపై కఠోరమైన నియమాలతో, ఆడంబరాలతో దేవుడిని మెప్పించాలనుకోవడం మానేద్దాం. ముందుగా మనలో నిద్రాణమై ఉన్న అసలైన మనిషిని మేల్కొల్పుదాం. మీరు రోజుకు కేవలం పది నిమిషాలు ధ్యానం చేసినా, అది ఎలాంటి కల్మషం లేని స్వచ్ఛమైన మనసుతో చేయడానికి ప్రయత్నించండి. మనశ్శాంతి కోసం గుడుల చుట్టూ తిరగడం కన్నా, కోపాన్ని కనీసం సగానికి తగ్గించుకోవడానికి ఈ రోజు నుంచే కచ్చితమైన ప్రయత్నం మొదలుపెట్టండి.
అసూయను పూర్తిగా వదిలిపెట్టి, పక్కవారి చిన్నపాటి విజయాలను మనస్ఫూర్తిగా అభినందించడం నేర్చుకోండి. అప్పుడు చూడండి, మీరు ప్రత్యేకంగా సమయం కేటాయించి పూజలు చేయకపోయినా, దైవ అనుగ్రహం మీ వెంటే ఉంటుంది. నిజమైన దైవ కృప అంటే బ్యాంకు బ్యాలెన్స్ పెరగడం కాదు, ఎలాంటి క్లిష్ట పరిస్థితులు ఎదురైనా చెరగని అద్భుతమైన మనశ్శాంతి సొంతం కావడమే!
