సాధారణంగా తిరుమల శ్రీవారి దర్శనం అనగానే గంటల కొద్దీ నిరీక్షణ, భారీ ఖర్చులు గుర్తుకొస్తాయి. కానీ, సామాన్యుడికి కూడా ఆ ఏడుకొండల వాడి దర్శన భాగ్యాన్ని, అంతే అద్భుతమైన ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని అందించే మరో అరుదైన క్షేత్రం మన తెలంగాణలో ఉందని మీకు తెలుసా? అదే 'పేదల తిరుపతి'గా ప్రసిద్ధి చెందిన కురుమూర్తి స్వామి ఆలయం. వందల ఏళ్ల చరిత్ర, అబ్బురపరిచే సామాజిక సమరసత, ప్రకృతి ఒడిలో కొలువైన ఈ గుహాలయం గురించి ఈనాటి ఉరుకుల పరుగుల జీవితంలో ప్రతి ఒక్కరూ ఎందుకు తెలుసుకోవాలో, ఒక్కసారైనా ఎందుకు దర్శించాలో ఈ కథనం వివరిస్తుంది.
[FEATURED_IMAGE]మహబూబ్ నగర్ జిల్లా, చిన్నచింతకుంట మండలం, అమ్మాపూర్ గ్రామంలో ఏడు కొండల నడుమ కొలువై ఉన్న కురుమూర్తి స్వామి క్షేత్రం కేవలం ఒక పుణ్యక్షేత్రం మాత్రమే కాదు. అదొక సజీవ చరిత్ర. అట్టడుగు వర్గాలకు ఆలయ ప్రవేశం లేని కాలంలోనే, వారితోనే స్వామివారికి పాదుకలు చేయించి ఊరేగించిన సామాజిక విప్లవానికి ప్రతీక ఈ క్షేత్రం. ఆధునిక ప్రపంచంలో ప్రతిదీ కమర్షియల్ అవుతున్న వేళ, ఇంకా కల్మషం లేని భక్తికి కేరాఫ్ అడ్రస్గా ఈ ప్రాంతం నిలుస్తోంది.
వందల ఏళ్ల చరిత్ర.. పేదల తిరుపతిగా పేరు ఎలా వచ్చింది?
కురుమూర్తి ఆలయ చరిత్రకు సుమారు ఏడు వందల ఏళ్లకు పైగా ప్రాచీన నేపథ్యం ఉంది. సాక్షాత్తూ తిరుమల శ్రీ వెంకటేశ్వర స్వామి వారే ఇక్కడ స్వయంభువుగా వెలిశాడని స్థల పురాణాలు చెబుతున్నాయి. వనపర్తి సంస్థానాధీశులు ఈ ఆలయ అభివృద్ధికి విశేష కృషి చేశారు. ఏటా స్వామివారి బ్రహ్మోత్సవాలను అంగరంగ వైభవంగా నిర్వహించే బాధ్యతను ఆనాడు ఆ రాజులు తీసుకున్నారు.
తిరుమల కొండల మాదిరిగానే ఇక్కడ కూడా ఏడు కొండలు ఉంటాయి. దేవతామూర్తి అలంకరణ, పూజా విధానాలు సైతం తిరుమల శ్రీవారిని పోలి ఉంటాయి. తిరుపతికి వెళ్లి స్వామివారిని దర్శించుకోలేని పేద ప్రజలు, కురుమూర్తి స్వామిని దర్శించుకుంటే అదే పుణ్యం లభిస్తుందని ప్రగాఢంగా విశ్వసిస్తారు. అందుకే కాలక్రమేణా ఈ క్షేత్రం తెలంగాణ 'పేదల తిరుపతి'గా ప్రఖ్యాతి గాంచింది. భక్తికి హోదాతో పనిలేదని, ఆర్తితో పిలిస్తే పలికే దేవుడు కురుమూర్తి అని ఈ ప్రాంత భక్తుల నమ్మకం.
గుహలో కొలువైన దేవుడు.. అణువణువునా ఆధ్యాత్మికత
ఈ ఆలయ నిర్మాణ శైలి మిగతా దేవాలయాలకు పూర్తి భిన్నంగా ఉంటుంది. గర్భగుడి ఒక సహజ సిద్ధమైన గుహలో ఉంటుంది. భక్తులు స్వామివారిని దర్శించుకోవాలంటే కొండపైకి మెట్లు ఎక్కి వెళ్లాలి. ఈ మెట్ల మార్గంలో దశావతారాల మంటపాలు భక్తులకు ఆధ్యాత్మిక ప్రశాంతతను అందిస్తాయి.
దట్టమైన చెట్లు, పక్షుల కిలకిలరావాల మధ్య కొండ మెట్లు ఎక్కుతుంటే కలిగే అనుభూతి వర్ణనాతీతం. గుహలోకి ప్రవేశించగానే కనిపించే స్వామివారి దివ్య మంగళ రూపం మనసులోని అలజడులన్నింటినీ దూరం చేస్తుంది. కమర్షియల్ హంగులు లేకపోవడం వల్ల, భక్తులు నేరుగా దేవుడితో మమేకం అయ్యే ఏకాంత వాతావరణం ఇక్కడ దొరుకుతుంది. కాలుష్యానికి దూరంగా, ప్రకృతికి చేరువగా గడపాలనుకునే వారికి ఇదొక అద్భుతమైన గమ్యస్థానం.
కురుమూర్తి జాతర: అణగారిన వర్గాల చేతుల్లో స్వామివారి పాదుకలు
ఈ క్షేత్రం గురించి మాట్లాడుకునేటప్పుడు 'ఉద్దాల ఉత్సవం' గురించి కచ్చితంగా ప్రస్తావించాలి. ఇదే ఈ ఆలయానికి ఉన్న అతిపెద్ద విశిష్టత. దీపావళి సమయంలో జరిగే కురుమూర్తి జాతరలో ఈ ఉత్సవం ప్రధాన ఘట్టం. ఉద్దాలు అంటే స్వామివారి పాదుకలు (చెప్పులు).
ఈ పాదుకలను తయారు చేసే బాధ్యతను దళిత కమ్యూనిటీకి చెందిన వత్తిదారులు తరతరాలుగా భక్తిశ్రద్ధలతో నిర్వహిస్తున్నారు. ఆవు చర్మంతో ఎంతో నిష్టగా ఈ భారీ పాదుకలను తయారు చేస్తారు. వీటిని తలపై పెట్టుకుని డప్పు చప్పుళ్లతో, వందలాది మంది భక్తుల నడుమ ఊరేగింపుగా ఆలయానికి తీసుకొస్తారు. సామాజిక అంతరాలు తొలగించి, అన్ని వర్గాల ప్రజలు దేవుడి ముందు సమానులే అని చాటిచెప్పే ఇంతకంటే గొప్ప ఉదాహరణ మరొకటి ఉండదు. కులమతాలకు అతీతంగా జరిగే ఈ జాతర తెలంగాణ గ్రామీణ సంస్కృతికి నిలువెత్తు అద్దం పడుతుంది.
ఆలయానికి ఎలా చేరుకోవాలి? వసతులు ఎలా ఉన్నాయి?
కురుమూర్తి ఆలయం చేరుకోవడం ప్రయాణికులకు సులభమే. హైదరాబాద్ నుండి ఈ క్షేత్రం సుమారు 160 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంటుంది. జాతీయ రహదారి 44 (బెంగళూరు హైవే) మీదుగా ప్రయాణించి కొత్తకోట లేదా పెబ్బేరు వద్ద నుండి అమ్మాపూర్ చేరుకోవచ్చు. మహాబూబ్ నగర్ లేదా వనపర్తి నుండి నిత్యం ఆర్టీసీ బస్సు సౌకర్యాలు అందుబాటులో ఉంటాయి.
రైలు మార్గంలో వచ్చే వారు కురుమూర్తి రైల్వే స్టేషన్ (ఇది చిన్న స్టేషన్, ప్యాసింజర్ రైళ్లు ఆగుతాయి) లేదా గద్వాల్, మహాబూబ్ నగర్ రైల్వే స్టేషన్లలో దిగి అక్కడినుండి రోడ్డు మార్గంలో ఆలయానికి చేరుకోవచ్చు. కొండ పైన మరియు కింద భక్తుల కోసం బస చేయడానికి సత్రాలు, ప్రాథమిక సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా జాతర సమయంలో జిల్లా యంత్రాంగం ప్రత్యేక ఏర్పాట్లు చేస్తుంది. వర్షాకాలం తర్వాత, శీతాకాలం ప్రారంభంలో (అక్టోబర్ నుండి జనవరి వరకు) ఇక్కడి వాతావరణం ఎంతో ఆహ్లాదకరంగా ఉంటుంది.
వీఐపీ దర్శనాలు, భారీ టికెట్ ధరలతో నేటి ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రాలు సామాన్యులకు దూరమవుతున్న ఈ రోజుల్లో.. కురుమూర్తి లాంటి ఆలయాలు ఆధ్యాత్మికతకు నిజమైన అర్థాన్ని చెబుతున్నాయి. ఉద్దాల ఉత్సవం లాంటి సంప్రదాయాలు మన ఆధునిక సమాజానికి ఒక పాఠం. హోదా కన్నా భక్తే ముఖ్యమని ఈ క్షేత్రం నిరూపిస్తోంది.
అయితే, రాబోయే రోజుల్లో పర్యాటకుల రద్దీ పెరిగే కొద్దీ ఈ ప్రాంతం కూడా కాంక్రీట్ జంగిల్గా మారే ప్రమాదం ఉంది. అభివృద్ధి పేరుతో ఇక్కడి సహజ సిద్ధమైన గుహల వాతావరణాన్ని, పచ్చదనాన్ని నాశనం చేయకుండా కాపాడుకోవాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వంపై, స్థానికులపై ఉంది. మీకెప్పుడైనా దైనందిన జీవితపు ఒత్తిడి నుండి బయటపడి, ప్రశాంతమైన ఆధ్యాత్మిక వాతావరణంలో గడపాలనిపిస్తే.. లక్షలు ఖర్చుపెట్టి ఎక్కడికో వెళ్లాల్సిన పనిలేదు. పక్కనే ఉన్న ఈ 'పేదల తిరుపతి'కి ఒక్కసారి వెళ్లి చూడండి. ఆ గుహాలయంలోని నిశ్శబ్దం మీ మనసుకు కచ్చితంగా సమాధానం చెబుతుంది.
Also Read:
తెలంగాణలోని అత్యంత శక్తివంతమైన 6 శివాలయాలు, వాటి వెనుక ఉన్న ఆశ్చర్యకరమైన రహస్యాలు ఇవే!బల్కంపేట ఎల్లమ్మ గుడి చరిత్ర, స్వయంభూ రహస్యం: పవిత్ర జలధార విశేషాలు | Balkampet Yellamma Temple
Jainath Lakshmi Narayana Swamy Temple : రాక్షసుల దంతాలతో చెక్కినట్లు చెప్పే గుడి అసలు చరిత్ర ఇదే!
Edupayala Vana Durga Bhavani Temple : ఏడుపాయల గుడి రహస్యాలు: నది స్వయంగా అమ్మవారికి అభిషేకం చేసే వింత!
Hyderabad Birla Mandir | నౌబత్ పహాడ్ పై వెలిసిన శ్వేతసౌధం: హైదరాబాద్ బిర్లా మందిర్ విశేషాలు
ధర్మపురి లక్ష్మీ నరసింహ స్వామి ఆలయ పూర్తి చరిత్ర, విశేషాలు
Thousand Pillar Temple: 800 ఏళ్లుగా చెక్కుచెదరని కాకతీయుల అద్భుతం గురించి తెలుసా?

