కొత్త సంవత్సరం వచ్చినా, లేదా ఏదైనా సోమవారం వచ్చినా.. చాలామంది అత్యుత్సాహంతో ఒక కొత్త డైట్ మొదలుపెడతారు. జిమ్ మెంబర్షిప్, కొత్త రన్నింగ్ షూస్, ఆరోగ్యకరమైన ఆహారంతో అంతా పక్కాగా ప్లాన్ చేసుకుంటారు. కానీ క్యాలెండర్లో పదో రోజు వచ్చేసరికి ఆ ఉత్సాహం ఎక్కడో ఆవిరైపోతుంది. ఏదో ఒక చిన్న సాకుతో మళ్లీ పాత అలవాట్లకు తిరిగి వెళ్లిపోతారు. ఇది కేవలం మీలో పట్టుదల లేకపోవడం వల్ల జరిగే సమస్య కాదు, దీని వెనుక ఒక బలమైన మానసిక, శారీరక వలయం దాగి ఉంది.
[FEATURED_IMAGE]డైట్ ప్రారంభించిన మొదటి రెండు మూడు రోజుల్లో శరీరంలో ఒక రకమైన డోపమైన్ కిక్ ఉంటుంది. ఒక గొప్ప మార్పు దిశగా అడుగులు వేస్తున్నామన్న ఫీలింగ్ అద్భుతంగా అనిపిస్తుంది. అయితే రోజులు గడిచేకొద్దీ వాస్తవ పరిస్థితులు ఎదురవుతాయి. శరీరం తాను కోల్పోతున్న క్యాలరీల కోసం పోరాటం మొదలుపెడుతుంది. దీనికి తోడు మన మెదడు ఎప్పుడూ కంఫర్ట్ జోన్ను ఇష్టపడుతుంది. అప్పటివరకు అలవాటైన రుచులను అకస్మాత్తుగా మానేయడం వల్ల శారీరకంగానే కాకుండా మానసికంగా కూడా పెద్ద కుదుపు వస్తుంది.
ఉత్సాహం ఎందుకు ఆవిరవుతుంది?
సాధారణంగా ఏ వ్యక్తికైనా దీర్ఘకాలిక లక్ష్యాల కంటే తక్షణ ఆనందమే ముఖ్యం అనిపిస్తుంది. మీరు వారం రోజుల పాటు కఠినమైన డైట్ ఫాలో అయిన తర్వాత, వీకెండ్ రాగానే స్నేహితులతో బయటకు వెళ్లినప్పుడు ఆ నియమాలను పాటించడం కష్టంగా మారుతుంది. మీ ముందు ఉన్న ఇష్టమైన ఆహారం ఇచ్చే తక్షణ ఆనందం.. మూడు నెలల తర్వాత మీరు తగ్గబోయే బరువు ఇచ్చే ఆనందం కంటే బలంగా కనిపిస్తుంది. ఇక్కడే చాలామంది రాజీ పడిపోతారు.
మరోవైపు ఆకలి హార్మోన్ అయిన గ్రెలిన్ (Ghrelin) స్థాయిలు కఠినమైన డైట్లో ఉన్నప్పుడు అమాంతం పెరుగుతాయి. అంటే, మీరు ఎంత తక్కువ తింటే, మీ శరీరం అంత ఎక్కువగా ఆహారం కావాలని డిమాండ్ చేస్తుంది. ఇది ప్రకృతి సహజమైన జీవక్రియ. దీన్ని కేవలం మనసును కంట్రోల్ చేసుకోవడం ద్వారా మాత్రమే ఎప్పటికీ జయించలేము. ఈ శారీరక పోరాటమే పది రోజుల తర్వాత తీవ్రమైన అలసటకు దారితీస్తుంది.
ఆల్ ఆర్ నథింగ్.. ఈ ఆలోచనే అతిపెద్ద శత్రువు
డైట్ మధ్యలో ఆపేయడానికి అతిపెద్ద మానసిక అడ్డంకి "ఆల్ ఆర్ నథింగ్" (అంతా లేదా శూన్యం) అనే మైండ్సెట్. పది రోజులు పక్కాగా డైట్ చేసిన తర్వాత, ఏదో ఒక రోజు ఒక చిన్న కేక్ ముక్కో, స్వీటో తిన్న వెంటనే చాలామందిలో అపరాధ భావం మొదలవుతుంది. "ఇలాగూ డైట్ పాడైపోయింది కదా.. ఇక ఈ రోజుకి పూర్తిగా మానేసి రేపటి నుంచి మళ్లీ కొత్తగా మొదలుపెడదాం" అనుకుంటారు. ఆ రేపు అనేది మళ్లీ రాదు.
నిజానికి ఒక పూట సరైన ఆహారం తీసుకోనంత మాత్రాన బరువు పెరిగిపోరు. అలాగే ఒక పూట సలాడ్ తిన్నంత మాత్రాన సన్నబడిపోరు. కానీ ఈ చిన్న తప్పిదాన్ని భూతద్దంలో చూసుకుని, తమ వల్ల కాదని పూర్తిగా ప్రయత్నాన్ని విరమించుకోవడం అనేది మానసిక బలహీనత. ఇక్కడే పరిపూర్ణత (Perfection) కోసం పాకులాడకుండా స్థిరత్వం (Consistency) మీద దృష్టి పెట్టాలి.
లక్ష్యాలు కాకుండా అలవాట్లపై దృష్టి పెట్టాలి
సోషల్ మీడియా ప్రభావం వల్ల ప్రతి ఒక్కరూ నెల రోజుల్లో పది కిలోలు తగ్గాలనే అవాస్తవిక లక్ష్యాలను పెట్టుకుంటున్నారు. లక్ష్యాలు ఎప్పుడూ తాత్కాలికమే. ఆ లక్ష్యం చేరుకున్న వెంటనే మళ్లీ పాత అలవాట్లకు వెళ్లిపోవడం సహజం. అందుకే బరువు తగ్గడాన్ని ఒక లక్ష్యంగా కాకుండా, ఒక జీవనశైలి మార్పుగా చూడాలి.
మీరు రోజూ తాగే కూల్ డ్రింక్ బదులు నీళ్లు తాగడం, లిఫ్ట్ బదులు మెట్లు ఎక్కడం వంటి చిన్న మార్పులు మెదడుపై ఎలాంటి ఒత్తిడిని తీసుకురావు. కొత్త అలవాటును ఏర్పరుచుకోవడానికి మెదడుకు సమయం కావాలి. ఒకేసారి వంద శాతం మార్పు తీసుకురావడానికి ప్రయత్నిస్తే అది కచ్చితంగా విఫలమవుతుంది. నెమ్మదిగా, ఒక్కో అలవాటును మార్చుకుంటూ వెళ్తే అది దీర్ఘకాలం పాటు నిలిచిపోతుంది.
సుస్థిరమైన పోషణే (Sustainable Nutrition) భవిష్యత్తు
మనం తీసుకునే ఆహారం మన సంస్కృతి, జీవనశైలిలో భాగం. ఇంటర్నెట్లో దొరికే ఏదో ఒక విదేశీ డైట్ ప్లాన్ను కాపీ కొడితే అది మన వాతావరణానికి, మన శరీరానికి సరిపడకపోవచ్చు. మన రోజువారీ భారతీయ భోజనంలోనే సరైన మోతాదులో ప్రొటీన్, ఫైబర్ ఉండేలా చూసుకోవడం వల్ల జీవితాంతం ఆ ప్లాన్ను ఎలాంటి విసుగు లేకుండా పాటించవచ్చు.
మీరు డైట్ చేస్తున్నారంటే ప్రతిరోజూ ఆకలితో అలమటించడం కాదు. మీకు ఇష్టమైన ఆహారాన్ని పోషకాలతో సమతుల్యం చేసుకుంటూ తినడం. ఏ ఆహారాన్ని కూడా పూర్తిగా శత్రువులా చూడకూడదు. ఎప్పుడైతే ఒక పదార్థాన్ని తినకూడదు అని గట్టిగా నిర్ణయించుకుంటారో, దానిపైనే మనసు ఎక్కువగా లాగుతుంది. దానికి బదులుగా మోతాదు (Portion control) పాటించడం నేర్చుకోవాలి.
మారుతున్న ట్రెండ్: వాస్తవికత వైపు అడుగులు
రాబోయే రోజుల్లో కఠినమైన క్రాష్ డైట్లు, కీటో డైట్ల ట్రెండ్ పూర్తిగా కనుమరుగయ్యే అవకాశం ఉంది. ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆరోగ్య నిపుణులు 'ఇంట్యూటివ్ ఈటింగ్' (Intuitive Eating) పద్ధతిని ప్రోత్సహిస్తున్నారు. అంటే మీ శరీరానికి ఎప్పుడు ఆకలి వేస్తుందో అప్పుడు తినడం, కడుపు నిండిన భావన కలగగానే ఆపేయడం. ఇది వినడానికి చాలా సులభంగా అనిపించినా, ఈ బిజీ లైఫ్లో టీవీలు, మొబైల్స్ చూస్తూ తినే అలవాటు వల్ల మనం దీన్ని మర్చిపోయాము.
ప్రతి చిన్న విషయాన్ని లెక్కపెట్టుకుంటూ తినడం సామాన్యుడికి ఆచరణ సాధ్యం కాదు. మీరు చేయాల్సిందల్లా ఆహారం పట్ల మీకున్న భయాన్ని వదిలించుకోవడం. మైండ్ఫుల్ ఈటింగ్ అలవర్చుకోండి. ఒక రోజు అనుకున్నట్లుగా డైట్ చేయలేకపోయినా, తర్వాతి భోజనంలో దాన్ని బ్యాలెన్స్ చేయండి. డైట్ అనేది మిమ్మల్ని శిక్షించడానికి కాదు, మీ శరీరాన్ని బలోపేతం చేయడానికి అన్నది గుర్తించండి. అప్పుడే పది రోజుల్లో ఆగిపోయే డైట్లు కాకుండా, జీవితకాలం తోడుండే ఆరోగ్యం మీ సొంతమవుతుంది.
Also Read:
Body Clock: జీవగడియారం దెబ్బతింటే మహిళల ఆరోగ్యానికి ఎంత ప్రమాదమో తెలుసా?Retro walking benefits : వెనక్కి నడిస్తే మెదడు, మోకాళ్లకు జరిగే అద్భుతం ఇదే..
Late Night Eating : రాత్రి ఆలస్యంగా భోజనం చేస్తున్నారా? ఈ సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ తప్పవు
అతిగా నిద్రపోతున్నారా? 9 గంటలకు మించి పడుకుంటే మధుమేహం, గుండె జబ్బులు గ్యారెంటీ! నిపుణుల హెచ్చరిక
ఇండోర్ ప్లాంట్స్తో మానసిక ఒత్తిడికి చెక్: ఇంటి పచ్చదనంతో మెరుగుపడే Mental Health సీక్రెట్స్
