పాకిస్థాన్కు 'కరెంట్' షాక్! విద్యుత్ రంగం దివాలా.. 80 వేల కోట్ల అప్పుల్లో పొరుగు దేశం?
ఓ పక్క ఆర్థిక మాంద్యం, మరోపక్క ఆకాశాన్నంటుతున్న ధరలు.. వీటికి తోడు ఇప్పుడు పాకిస్థాన్కు 'కరెంట్' కష్టాలు వచ్చిపడ్డాయి. మన పొరుగు దేశం అంధకారంలో కూరుకుపోయే ప్రమాదం కనిపిస్తోంది. అక్కడి విద్యుత్ రంగం దాదాపుగా కుప్పకూలిపోయింది. ప్రజలు వాడే కరెంట్ కు బిల్లులు కట్టకపోవడం, ప్రభుత్వ సంస్థల నిర్వహణ లోపం, విపరీతమైన సబ్సిడీలు వెరసి పాక్ ఆర్థిక వ్యవస్థను కోలుకోలేని దెబ్బతీస్తున్నాయి. తాజా నివేదిక ప్రకారం పాక్ విద్యుత్ రంగం ఏకంగా రూ. 9.2 లక్షల కోట్ల అప్పుల్లో ఉందంటే పరిస్థితి ఎంత దారుణంగా ఉందో అర్థం చేసుకోవచ్చు.
దివాలా తీసిన డిస్కంలు:
పాకిస్థాన్ విద్యుత్ పంపిణీ సంస్థల (DISCOs) పరిస్థితి అగమ్యగోచరంగా ఉంది. గత ఆర్థిక సంవత్సరంలో విద్యుత్ డిమాండ్ తగ్గడం, విద్యుత్ చౌర్యం (Theft) పెరగడం, బిల్లుల వసూళ్లు లేకపోవడంతో దాదాపు రూ. 800 బిలియన్ల నెగిటివ్ ఈక్విటీని నమోదు చేశాయి.
అప్పుల కుప్ప: విద్యుత్ రంగం మొత్తం అప్పులు రూ. 9.2 ట్రిలియన్లకు (రూ. 9.2 లక్షల కోట్లు) చేరగా, ఆస్తులు మాత్రం రూ. 8.4 ట్రిలియన్లే ఉన్నాయి. అంటే ఆస్తుల కంటే అప్పులే ఎక్కువ!
దొంగతనాలు, సబ్సిడీల భారం:
పాక్ ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్ ప్రభుత్వం ఈ రంగాన్ని కాపాడటానికి ప్రయత్నించినా ఫలితం లేదు.
సబ్సిడీలు: ప్రభుత్వం దాదాపు రూ. 1 ట్రిలియన్ (రూ. లక్ష కోట్లు) సబ్సిడీల రూపంలో ఇచ్చినా, 10 డిస్కంలలో 6 నష్టాల్లోనే నడుస్తున్నాయి.
నష్టాలు: క్వెట్టా ఎలక్ట్రిక్ సప్లై కంపెనీ ఒక్కటే ఏటా రూ. 113 బిలియన్ల నష్టాన్ని చవిచూస్తోంది. దీనికి ప్రధాన కారణం బిల్లులు వసూలు కాకపోవడం మరియు కరెంట్ దొంగతనాలు.
సామాన్యుడిపై భారం:
ప్రభుత్వ సంస్థల నష్టాలను పూడ్చుకోవడానికి పాక్ ప్రభుత్వం కరెంట్ ఛార్జీలను విపరీతంగా పెంచేసింది. ఒక యూనిట్ పై రూ. 3.23 సర్ ఛార్జీని వసూలు చేస్తోంది. దీంతో ఆ ప్రాంతంలోనే అత్యధిక విద్యుత్ ధరలు ఉన్న దేశంగా పాకిస్థాన్ నిలిచింది.
పెట్టుబడులు దూరం: అధిక పన్నులు, కరెంట్ ఛార్జీల వల్ల విదేశీ పెట్టుబడిదారులు పాక్ వైపు చూడటానికే భయపడుతున్నారని అక్కడి ఆర్థిక మంత్రి మహ్మద్ ఔరంగజేబు స్వయంగా అంగీకరించారు.
కొన్ని లాభాల్లో..
అయితే గుజ్రాన్వాలా, ఫైసలాబాద్ వంటి కొన్ని ఎలక్ట్రిక్ కంపెనీలు మాత్రం స్వల్ప లాభాలు ఆర్జించాయి. కానీ దేశం మొత్తం మీద చూస్తే విద్యుత్ రంగం మాత్రం వెంటిలేటర్ పైనే ఉంది.
బాటమ్ లైన్
ఉచితాలు, నిర్వహణ లోపం దేశాన్ని ఎలా దెబ్బతీస్తాయో పాకిస్థాన్ ఓ ఉదాహరణ!
అప్పులు చేసి సబ్సిడీలు ఇవ్వడం, కఠిన నిర్ణయాలు తీసుకోకపోవడం వల్ల పాక్ ఈ స్థితికి చేరింది. ఇది కేవలం విద్యుత్ సమస్య కాదు, ఆ దేశ ఆర్థిక పతనానికి మరో సంకేతం.
