ఆయుర్వేదం ప్రకారం మీ శరీర తత్వానికి సరిపడే డైట్ ఇదే: Vata, Pitta, Kapha ఫుడ్ గైడ్

naveen
By -
Ayurvedic dosha diet food bowls for Vata Pitta and Kapha body types.

ఆరోగ్యంగా ఉండటానికి ఎన్నో డైట్‌లు పాటిస్తున్నా, ఆశించిన ఫలితాలు రావడం లేదా? అయితే సమస్య మీరు తినే ఆహారంలో కాదు, మీ శరీర తత్వానికి ఆ ఆహారం సరిపడకపోవడంలో ఉండొచ్చు. ఆయుర్వేదం ప్రకారం ప్రతి మనిషి దేహ ప్రకృతి భిన్నంగా ఉంటుంది. దాన్ని బట్టే మన ఆహారపు అలవాట్లు ఉండాలని ఈ ప్రాచీన వైద్య శాస్త్రం చెబుతోంది. వాత, పిత్త, కఫ దోషాల ఆధారంగా మన శరీరానికి ఏది పడుతుందో, ఏది పడదో తెలుసుకుని తినడం మొదలుపెడితే, ఎటువంటి జీవనశైలి వ్యాధులు దరిచేరవని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.

[FEATURED_IMAGE]

అందరికీ ఒకే డైట్ ఎందుకు పనిచేయదు?

ఈ రోజుల్లో ఒకరికి అద్భుతంగా పనిచేసిన డైట్ ప్లాన్, మరొకరికి కనీస ఫలితాన్ని కూడా ఇవ్వడం లేదు. ఒకరికి పాలు అమృతంలా పనిచేస్తే, మరొకరికి అవి జీర్ణ సమస్యలను తెచ్చిపెడుతున్నాయి. దీనికి కారణం ఆధునిక వైద్యం అందరినీ ఒకే గాటన కట్టడమే. కానీ ఆయుర్వేదం మాత్రం మనుషులందరినీ ఒకేలా చూడదు.


ప్రతి వ్యక్తి పుట్టుకతోనే ఒక నిర్దిష్టమైన దేహ ప్రకృతిని కలిగి ఉంటాడని ఆయుర్వేదం నమ్ముతుంది. విశ్వంలో ఉండే పంచభూతాలు మన శరీరంలోనూ ఉంటాయని, వాటి కలయిక వల్ల ఏర్పడే వాత, పిత్త, కఫ దోషాలే మన ఆరోగ్యాన్ని శాసిస్తాయని వివరిస్తోంది. ఈ మూడు దోషాల సమతుల్యమే ఆరోగ్యం, వీటిలో ఏది గాడి తప్పినా అది అనారోగ్యానికి దారితీస్తుంది.


మన శరీరంలోని జీవక్రియలు, మన మానసిక స్థితి, మనం తీసుకునే ఆహారం అరిగే విధానం.. ఇవన్నీ మన దేహ ప్రకృతిపైనే ఆధారపడి ఉంటాయి. అందుకే పక్కింటి వారు బరువు తగ్గారని ఆ డైట్‌ను మనం ఫాలో అవ్వడం వల్ల ఎలాంటి ప్రయోజనం ఉండదు. మన శరీరానికి ఏం కావాలో దాని భాషను మనం అర్థం చేసుకోవాలి.


దేహ ప్రకృతిని ఎలా గుర్తించాలి?

శరీరంలోని ఈ మూడు దోషాలు ఎప్పుడూ స్థిరంగా ఉండవు. వాతావరణం, వయసు, మనం తీసుకునే ఆహారం ఆధారంగా ఇవి మారుతూ ఉంటాయి. అయితే, ప్రతి మనిషిలో పుట్టుకతోనే ఏదో ఒక దోషం లేదా రెండు దోషాల ప్రభావం ఎక్కువగా ఉంటుంది. దీనినే 'ప్రకృతి' అంటారు.


మీ శరీరంలో ఏ దోషం ఎక్కువగా ఉందో తెలుసుకోవడం ద్వారా మీ జీర్ణశక్తి ఎలా పనిచేస్తుందో అంచనా వేయవచ్చు. వాత దోషం ఉన్నవారికి గాలి, ఆకాశ తత్వాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. పిత్త దోషం ఉన్నవారిలో అగ్ని తత్వం, కఫ దోషం ఉన్నవారిలో భూమి, నీటి తత్వాలు ఆధిపత్యం చెలాయిస్తాయి.


వీటిని బట్టి మన ఆహారంలో రుచులను ఎంచుకోవాలి. తీపి, పులుపు, ఉప్పు, కారం, చేదు, వగరు.. ఈ ఆరు రుచులు మన శరీరంలోని దోషాలను పెంచడం లేదా తగ్గించడం చేస్తాయి. అందుకే ఏ బాడీ టైప్ వారు ఎలాంటి ఆహారం తీసుకోవాలో స్పష్టమైన అవగాహన ఉండాలి.


వాత దోషం: గాలి లాంటి శరీర తత్వం

వాత దోషం ప్రధానంగా ఉన్నవారు సన్నగా ఉంటారు. వీరు చాలా చురుకుగా ఆలోచిస్తారు కానీ, శారీరకంగా త్వరగా అలసిపోతారు. వీరి చర్మం పొడిగా ఉంటుంది. వీరికి ఆకలి ఒకేలా ఉండదు, ఒక్కోసారి విపరీతంగా తింటారు, ఒక్కోసారి అసలు తినబుద్ధి కాదు.


వీరి శరీరంలో గాలి తత్వం ఎక్కువగా ఉండటం వల్ల జీర్ణక్రియ ఎప్పుడూ ఒకేలా పనిచేయదు. గ్యాస్, కడుపు ఉబ్బరం, మలబద్ధకం వంటి సమస్యలు వాత ప్రకృతి ఉన్నవారిని ఎక్కువగా వేధిస్తుంటాయి. అందుకే వీరు తమ ఆహారం విషయంలో ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించాలి.


వాత ప్రకృతి వారు ఏం తినాలి?

వాతాన్ని బ్యాలెన్స్ చేయడానికి వెచ్చని, తేమగా ఉండే ఆహారం తీసుకోవాలి. వేడి వేడి సూప్‌లు, వండిన కూరగాయలు వీరికి చాలా మేలు చేస్తాయి. నెయ్యి, ఆలివ్ ఆయిల్, నువ్వుల నూనె వంటి ఆరోగ్యకరమైన కొవ్వులు వీరి శరీరానికి ఎంతో అవసరం.


రుచుల విషయానికి వస్తే తీపి, పులుపు, ఉప్పు రుచులు వాతాన్ని తగ్గిస్తాయి. పాలు, పెరుగు, పండిన అరటిపండ్లు, ద్రాక్ష, నట్స్ లాంటివి వీరి డైట్‌లో తప్పకుండా ఉండాలి. ఆహారాన్ని వేడిగా ఉన్నప్పుడే తినడం వీరికి చాలా ముఖ్యం.


వీరు ఏవి తినకూడదు?

వాత ప్రకృతి ఉన్నవారు పచ్చి కూరగాయలు, సలాడ్లు ఎక్కువగా తినకూడదు. ఇవి వీరి శరీరంలో గాలిని మరింత పెంచి గ్యాస్ సమస్యలను తెచ్చిపెడతాయి. అలాగే ఐస్‌క్రీమ్‌లు, కూల్‌డ్రింక్స్, డీప్ ఫ్రై చేసిన డ్రై ఫుడ్స్, మితిమీరిన కారం వీరి జీర్ణవ్యవస్థను దెబ్బతీస్తాయి.


పిత్త దోషం: అగ్ని లాంటి శరీర తత్వం

పిత్త దోషం ఉన్నవారి శరీరంలో అగ్ని తత్వం ఎక్కువగా ఉంటుంది. వీరు సాధారణ బరువుతో, దృఢమైన శరీర నిర్మాణాన్ని కలిగి ఉంటారు. వీరి జీర్ణశక్తి చాలా బలంగా ఉంటుంది, తిన్నది ఇట్టే అరిగిపోతుంది. ఆకలిని ఏమాత్రం తట్టుకోలేరు.


శరీరంలో వేడి ఎక్కువగా ఉండటం వల్ల వీరికి త్వరగా చెమట పడుతుంది. అసిడిటీ, చర్మ సమస్యలు, కోపం రావడం, జుట్టు త్వరగా రాలిపోవడం లేదా నెరవడం లాంటివి పిత్త ప్రకృతి ఉన్నవారిలో సాధారణంగా కనిపిస్తాయి. వీరి జీర్ణ మంటను చల్లబరిచే ఆహారం వీరికి ఎంతో అవసరం.


పిత్త ప్రకృతి వారు ఏం తినాలి?

పిత్తాన్ని శాంతింపజేయడానికి చలువ చేసే ఆహార పదార్థాలు ఎంచుకోవాలి. కీరదోస, పుచ్చకాయ, కొబ్బరి నీళ్లు, బార్లీ లాంటివి వీరికి దివ్యౌషధంలా పనిచేస్తాయి. తీపి, చేదు, వగరు రుచులు పిత్త దోషాన్ని బ్యాలెన్స్ చేస్తాయి.


ఆకుకూరలు, బ్రోకలీ, క్యాబేజీ లాంటివి వీరి డైట్‌లో ఎక్కువగా ఉండాలి. వంటల్లో సోంపు, ధనియాలు, పుదీనా లాంటి చలువ చేసే సుగంధ ద్రవ్యాలను వాడటం వల్ల కడుపులో మంట తగ్గుతుంది. వీరు పండ్లను ఎక్కువగా తీసుకోవడం ద్వారా శరీరంలోని వేడిని సహజంగా తగ్గించుకోవచ్చు.


వీరు ఏవి తినకూడదు?

శరీరంలో ఇప్పటికే అగ్ని ఎక్కువగా ఉంది కాబట్టి, దాన్ని మరింత రాజేసే ఆహారాలకు వీరు దూరంగా ఉండాలి. మితిమీరిన కారం, మసాలాలు, పుల్లటి పండ్లు, నిల్వ పచ్చళ్లు వీరి ఆరోగ్యానికి శత్రువులు లాంటివి.


కాఫీ, టీలు, ఆల్కహాల్, పులియబెట్టిన ఆహారాలు (ఇడ్లీ, దోశ లాంటివి రోజువారీగా) తీసుకోవడం వల్ల పిత్తం పెరిగి అసిడిటీ, అల్సర్లు వచ్చే ప్రమాదం ఉంటుంది. మాంసాహారాన్ని కూడా మితంగా తీసుకోవడం వీరికి మంచిది.


కఫ దోషం: మట్టి లాంటి శరీర తత్వం

కఫ దోషం ఉన్నవారిలో మట్టి, నీటి తత్వాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. వీరు చాలా బలంగా, కాస్త లావుగా ఉంటారు. వీరి రోగనిరోధక శక్తి అద్భుతంగా ఉంటుంది. మానసికంగా చాలా ప్రశాంతంగా ఉంటారు, కానీ బరువు తగ్గడం వీరికి చాలా కష్టమైన పని.


వీరి జీర్ణక్రియ చాలా నెమ్మదిగా సాగుతుంది. అందుకే కొంచెం తిన్నా త్వరగా బరువు పెరుగుతారు. బద్ధకం, ఎక్కువ నిద్రపోవడం, జలుబు, ఊబకాయం, మధుమేహం లాంటివి కఫ ప్రకృతి ఉన్నవారికి త్వరగా వచ్చే అవకాశాలు ఉంటాయి. వీరికి శరీరంలో వేడిని పుట్టించే డైట్ అవసరం.


కఫ ప్రకృతి వారు ఏం తినాలి?

కఫాన్ని కరిగించడానికి వేడి చేసే, తేలికపాటి ఆహారం తీసుకోవాలి. కారం, చేదు, వగరు రుచులు వీరికి అమృతంలా పనిచేస్తాయి. అన్ని రకాల కూరగాయలు, ముఖ్యంగా కాకరకాయ, ముల్లంగి, క్యాబేజీ లాంటివి వీరికి మంచివి.


వంటల్లో అల్లం, మిరియాలు, వెల్లుల్లి, దాల్చిన చెక్క, లవంగాలు లాంటి ఘాటైన మసాలాలు వాడటం వల్ల వీరి జీర్ణక్రియ వేగవంతం అవుతుంది. పాత ధాన్యాలు, జొన్నలు, రాగులు, తేనె వీరికి మేలు చేస్తాయి. వీరు రోజుకు రెండు పూటలా మితంగా తినడం ఆరోగ్యానికి ఎంతో మంచిది.


వీరు ఏవి తినకూడదు?

కఫ ప్రకృతి ఉన్నవారు పాలు, నెయ్యి, వెన్న, చీజ్ లాంటి పాల ఉత్పత్తులకు వీలైనంత దూరంగా ఉండాలి. ఇవి వీరి శరీరంలో కఫాన్ని మరింత పెంచి శ్వాసకోశ సమస్యలకు దారితీస్తాయి.


తీపి పదార్థాలు, ఆయిల్ ఫుడ్స్, ఫాస్ట్ ఫుడ్స్, చల్లని పదార్థాలు వీరి మెటబాలిజాన్ని మరింత నెమ్మదించేలా చేస్తాయి. పగటిపూట నిద్రపోవడం, కడుపు నిండా అతిగా తినడం కఫ దోషం ఉన్నవారు మానుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన అలవాట్లు.


భవిష్యత్తు వైద్యం ఇదే: మారుతున్న ఆధునిక శాస్త్రం 

ఆధునిక విజ్ఞాన శాస్త్రం ఇప్పుడు 'న్యూట్రిజెనోమిక్స్' (Nutrigenomics) అనే కొత్త కాన్సెప్ట్ చుట్టూ తిరుగుతోంది. అంటే మనిషి జన్యువుల ఆధారంగా ఆహారాన్ని ఎంపిక చేయడం. వేలాది సంవత్సరాల క్రితమే ఆయుర్వేదం 'ప్రకృతి' అనే పేరుతో సరిగ్గా ఇదే విషయాన్ని చెప్పింది. భవిష్యత్తులో అందరికీ ఒకే డైట్ ప్లాన్ అనే కాన్సెప్ట్ కనుమరుగై, పర్సనలైజ్డ్ న్యూట్రిషన్ మాత్రమే రాజ్యమేలబోతోంది.


మీ దేహ ప్రకృతిని గుర్తించి, దానికి విరుద్ధంగా ఉండే ఆహారాలను నెమ్మదిగా పక్కనపెట్టండి. ఉదయం నిద్రలేవగానే మీ శరీరం ఎలా ఫీల్ అవుతుందో గమనించడం అలవాటు చేసుకోండి. మీ కడుపులో ఉబ్బరంగా ఉంటే వాతాన్ని పెంచే ఆహారాలు ఆపండి, మంటగా అనిపిస్తే పిత్తాన్ని పెంచేవి తగ్గించండి, బద్ధకంగా అనిపిస్తే కఫాన్ని పెంచే ఫుడ్స్ కు దూరంగా ఉండండి.


ఏదో ట్రెండ్ నడుస్తోందని మన శరీరానికి సరిపడని డైట్లను ఫాలో అవ్వడం మానేసి, మన బాడీ ఏం చెబుతుందో వినడం మొదలుపెట్టాలి. మన వంటగదిలోని పోపుల పెట్టెలోనే మీ దోషాలను బ్యాలెన్స్ చేసే అద్భుతమైన ఔషధాలు ఉన్నాయి. మీ శరీర తత్వాన్ని గౌరవిస్తూ తినే ఆహారమే మీకు అసలైన ఔషధం.


Tags: