అమెరికా vs ఇరాన్: పాకిస్థాన్‌లో రహస్య మంత్రాంగం వెనుక అసలు కథ!

naveen
By -

పశ్చిమాసియా యుద్ధం: సామాన్యుడిపై ఎఫెక్ట్.. పాక్‌లో దౌత్యం!


సామాన్యుడి జేబుకు ఎసరు పెడుతున్న పశ్చిమాసియా యుద్ధం.. పాకిస్థాన్‌లో మహా దౌత్యం వెనుక అసలు కథ!


ప్రపంచ చమురు సరఫరాకు గుండెకాయ లాంటి 'హార్మూజ్ జలసంధి' ఏమాత్రం మూతబడినా.. మన నిత్యావసరాల ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతాయి. సామాన్యుడి బతుకుబండిని ఆపేసే ఈ మహా వినాశనాన్ని అడ్డుకునేందుకు.. ఇప్పుడు ఏకంగా మన పొరుగు దేశం పాకిస్థాన్ వేదికగా ఒక అద్భుతమైన, అత్యంత కీలకమైన దౌత్య క్రీడ మొదలైంది. ఒకవైపు అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ కూటమి, మరోవైపు ఇరాన్ ఒకరిపై ఒకరు డ్రోన్లు, క్షిపణులతో విరుచుకుపడుతున్న వేళ.. ఇస్లామాబాద్‌లో జరుగుతున్న ఈ రహస్య మంత్రాంగం ప్రపంచ దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది.


ఇస్లామాబాద్ వేదికగా దౌత్య మంత్రాంగం


పశ్చిమాసియాలో నెత్తురు మరుగుతున్న ఈ పోరుకు ముగింపు పలికేందుకు పాకిస్థాన్ రాజధాని ఇస్లామాబాద్‌లో వారాంతంలో కీలక దేశాల అగ్రశ్రేణి దౌత్యవేత్తలు సమావేశమయ్యారు. సౌదీ అరేబియా, టర్కీ, ఈజిప్ట్ దేశాలకు చెందిన విదేశాంగ మంత్రులు ఈ అత్యున్నత స్థాయి చర్చల్లో పాల్గొంటున్నారని పాకిస్థాన్ అధికారికంగా ప్రకటించింది. అయితే, ఈ యుద్ధంలో ప్రధాన పాత్రధారులైన అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ దేశాలు మాత్రం ఈ చర్చల్లో ఎక్కడా లేకపోవడం గమనార్హం.


పాకిస్థాన్ ఉప ప్రధాని, విదేశాంగ మంత్రి అయిన ఇషాక్ దార్ ప్రత్యేక ఆహ్వానం మేరకు.. ఈజిప్ట్ విదేశాంగ మంత్రి బదర్ అబ్దెలాటీ, టర్కీ విదేశాంగ మంత్రి హకన్ ఫిదాన్ శనివారమే ఇస్లామాబాద్ చేరుకున్నారు. సౌదీ విదేశాంగ మంత్రి ప్రిన్స్ ఫైసల్ బిన్ ఫర్హాన్ ఆదివారం నాడు అక్కడికి చేరుకుని ఈ దౌత్య బృందంలో కలిశారు. అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య ఎలాగైనా చర్చలు జరిగేలా చేసి, తనను తాను ఒక గ్లోబల్ దౌత్యవేత్తగా నిలబెట్టుకోవాలని పాకిస్థాన్ తీవ్రంగా ప్రయత్నిస్తోంది. నిజానికి ఈ సమావేశం టర్కీలో జరగాల్సి ఉన్నా.. ఇషాక్ దార్ ప్రయాణం చేయలేని పరిస్థితిలో ఉండటంతో చివరి నిమిషంలో వేదిక ఇస్లామాబాద్‌కు మారింది.


వ్యూహాత్మక చర్చలు.. ప్రధానితో భేటీ


ఈ రెండు రోజుల పాటు జరిగే అత్యున్నత స్థాయి సమావేశం.. పాకిస్థాన్ దౌత్యపరమైన వ్యూహాల్లో ఒక కీలక భాగం. ఈ ప్రాంతంలో ఉద్రిక్తతలను తగ్గించేందుకు చేయాల్సిన ప్రయత్నాలతో సహా పలు కీలక అంశాలపై ప్రతినిధులు లోతైన చర్చలు జరుపుతారని పాకిస్థాన్ విదేశాంగ కార్యాలయం (FO) వెల్లడించింది. ఈ ప్రతినిధుల బృందం పాక్ ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్‌ను కూడా ప్రత్యేకంగా కలుసుకోనున్నారు.


ఈ ప్రధాన సమావేశం పక్కన పెడితే.. ఇషాక్ దార్ తన దేశ దౌత్య సంబంధాలను మెరుగుపరుచుకునేందుకు సౌదీ, టర్కీ, ఈజిప్ట్ మంత్రులతో విడివిడిగా ద్వైపాక్షిక చర్చలు జరిపారు. సౌదీ విదేశాంగ మంత్రి ప్రిన్స్ ఫైసల్ బిన్ ఫర్హాన్‌తో జరిగిన భేటీలో.. మారుతున్న ప్రాంతీయ, అంతర్జాతీయ పరిణామాలపై లోతుగా చర్చించారు. 


శాంతి, భద్రత, స్థిరత్వాన్ని పెంపొందించడానికి పరస్పర చర్చలు, దౌత్యం, సమిష్టి కృషి ఎంతో అవసరమని ఇరు దేశాలు నొక్కిచెప్పాయి. టర్కీ మంత్రి హకన్ ఫిదాన్‌తో మాట్లాడుతూ.. ఇరు దేశాల మధ్య ఉన్న చారిత్రక, సోదర బంధాలను దార్ గుర్తుచేశారు. ఈజిప్ట్ మంత్రి బదర్ అబ్దెలాటీతో సమావేశమైనప్పుడు, బహుళ రంగాల్లో సహకారాన్ని మరింత విస్తృతం చేసుకునేందుకు కట్టుబడి ఉన్నామని ఇషాక్ దార్ స్పష్టం చేశారు.


హార్మూజ్ జలసంధిలో ఇరాన్ కీలక నిర్ణయం


ఈ దౌత్య చర్చల మధ్య సామాన్యులకు, ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఊరటనిచ్చే ఒక అతిపెద్ద శుభవార్తను ఇషాక్ దార్ ప్రకటించారు. ప్రపంచంలోని మొత్తం చమురు సరఫరాలో దాదాపు 20 శాతం మేర ప్రవహించే అత్యంత కీలకమైన 'హార్మూజ్ జలసంధి' గుండా.. పాకిస్థాన్ జెండాతో ఉన్న మరో 20 నౌకలను ప్రయాణించేందుకు ఇరాన్ అంగీకరించిందని ఆయన సగర్వంగా వెల్లడించారు.


"ఇరాన్ ప్రభుత్వం తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం నిజంగా అద్భుతమైన వార్త. రోజుకు రెండు చొప్పున పాకిస్థాన్ నౌకలు ఇకపై ఈ జలసంధిని దాటుతాయి. ఇరాన్ చేసిన ఈ నిర్ణయం ప్రశంసించదగినది.. ఇది ఈ ప్రాంతంలో శాంతికి, స్థిరత్వానికి ఒక బలమైన నాంది పలుకుతుంది" అని ఆయన ఉద్వేగంగా చెప్పారు. కేవలం దౌత్యం, చర్చల ద్వారానే ఇలాంటి అద్భుతాలు సాధించగలమని ఆయన స్పష్టం చేశారు.


ఒకవైపు దౌత్యం.. మరోవైపు క్షిపణుల వర్షం


ఇలా ఒకవైపు శాంతి చర్చలు జరుగుతున్నా.. క్షేత్రస్థాయిలో పరిస్థితులు ఏమాత్రం చల్లబడలేదు. శాంతికి మార్గం సుగమం అవుతున్న ఆనవాళ్లు ఏవీ కనిపించడం లేదు. అమెరికా ఇప్పటికే ఆ ప్రాంతానికి తన అదనపు బలగాలను పంపించింది. మరోవైపు ఇరాన్ పార్లమెంట్ స్పీకర్ మొహమ్మద్ బాగేర్ గలీబాఫ్ ఈ దౌత్య చర్చలను కేవలం ఒక 'కవర్‌ప్లాన్'గా కొట్టిపారేశారు. శత్రువులు గనక భూతల దాడులకు దిగితే అత్యంత భీకరంగా ప్రతీకారం తీర్చుకునేందుకు టెహ్రాన్ సిద్ధంగా ఉందని ఆయన వార్నింగ్ ఇచ్చారు.


యుద్ధభూమిలో బాంబుల మోత ఆగలేదు. ఇరాన్ నుంచి తమపైకి తాజా దాడులు జరుగుతున్నాయని ఇజ్రాయెల్ ప్రకటిస్తుంటే.. టెహ్రాన్ అంతటా భారీ పేలుళ్ల శబ్దాలు వినిపిస్తూనే ఉన్నాయి. ఇదే సమయంలో యెమెన్‌లోని ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న హౌతీ రెబల్స్ ఈ యుద్ధంలోకి ఎంట్రీ ఇచ్చారు. ఇజ్రాయెల్‌కు చెందిన సున్నితమైన సైనిక స్థావరాలే లక్ష్యంగా వారు భీకర క్షిపణులను ప్రయోగించారు. అయితే, గ్రౌండ్ ట్రూప్స్ (భూతల దళాలు) అవసరం లేకుండానే తాము నిర్దేశించుకున్న లక్ష్యాలన్నింటినీ సాధించగలమని అమెరికా విదేశాంగ మంత్రి మార్కో రూబియో ధీమాగా చెబుతున్నారు.


అమెరికా ప్లాన్ తిరస్కరణ.. వర్సిటీలకు ఇరాన్ అల్టిమేటం!


ఈ ఇస్లామాబాద్ మీటింగ్‌కు కొద్ది రోజుల ముందే.. ఇరాన్‌తో శాంతి ఒప్పందం కోసం అమెరికా ఒక 15 పాయింట్ల "యాక్షన్ లిస్ట్"ను ప్రతిపాదించింది. కానీ, టెహ్రాన్ ఆ ప్రతిపాదనను నిర్మొహమాటంగా చెత్తబుట్టలో వేసింది. దానికి బదులుగా తన సొంత డిమాండ్లను తెరపైకి తెచ్చింది. ఇరాన్ అధికారులపై దాడులు ఆపాలని, భవిష్యత్తులో దాడులు చేయబోమని గ్యారెంటీ ఇవ్వాలని, నష్టపరిహారం చెల్లించాలని, అలాగే హార్మూజ్ జలసంధిపై తమ సార్వభౌమాధికారాన్ని గుర్తించాలని డిమాండ్ చేస్తోంది.


ఇరాన్ విశ్వవిద్యాలయాలపై ఇజ్రాయెల్ చేసిన దాడులతో పరిస్థితి మరింత దిగజారింది. దీనికి ప్రతీకారంగా ఇరాన్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ (IRGC) ఒక భయంకరమైన అల్టిమేటం జారీ చేసింది. తమ యూనివర్సిటీలపై జరిగిన దాడులను సోమవారం, మార్చి 30వ తేదీ మధ్యాహ్నం 12 గంటల లోపు అమెరికా అధికారికంగా ఖండించాలని డిమాండ్ చేసింది. ఒకవేళ అలా చేయకపోతే.. పశ్చిమాసియాలోని ఇజ్రాయెల్, అమెరికా విశ్వవిద్యాలయ క్యాంపస్‌లు తమ "చట్టబద్ధమైన లక్ష్యాలు"గా మారుతాయని, వాటికి రక్షణ ఉండదని గట్టిగా హెచ్చరించింది.


రక్తమోడుతున్న పశ్చిమాసియా.. 3 వేల మంది బలి


అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ సంయుక్తంగా ఇరాన్‌పై దాడులు చేయడంతో మొదలైన ఈ నెత్తుటి యుద్ధం.. ఇప్పటికే ఆ ప్రాంతంలో ఏకంగా 3,000 మందికి పైగా అమాయకుల ప్రాణాలను బలిగొంది. ఇరాన్‌లోనే 1,900 మందికి పైగా మరణించగా, ఇజ్రాయెల్‌లో కనీసం 19 మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. 


హిజ్బుల్లాను అంతం చేసే పేరిట లెబనాన్‌లో ఇజ్రాయెల్ సాగిస్తున్న దాడుల వల్ల అక్కడ 1,100 మందికి పైగా చనిపోయారు. ఇరాక్‌లో 80 మంది భద్రతా సిబ్బంది, గల్ఫ్ దేశాల్లో 20 మంది, ఆక్రమిత వెస్ట్ బ్యాంక్‌లో నలుగురు ప్రాణాలు వదిలారు. దౌత్యపరమైన చర్చలు ఎన్ని జరుగుతున్నా.. అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య ఉన్న అగాధం ఏమాత్రం తగ్గడం లేదు. ఇరు పక్షాలూ సైనిక దాడులను కొనసాగిస్తూనే ఉండటంతో శాంతి ప్రయత్నాలు ముందుకు సాగడం లేదు.


ఈ దౌత్య చర్చలు పైకి ఎంతో ఆశాజనకంగా కనిపిస్తున్నా.. తెరవెనుక అమెరికా, ఇరాన్ ఎవరికి వారు పంతం వీడటం లేదు. ఇరు దేశాలు ఏమాత్రం వెనక్కి తగ్గకపోయినా, ఈ ఆధిపత్య పోరులో ఏ చిన్న నిప్పురవ్వ ఎగిసినా అది నేరుగా 'హార్మూజ్ జలసంధి' మూసివేతకు దారితీస్తుంది. ఒకవేళ అదే జరిగితే, నిమిషాల వ్యవధిలో గ్లోబల్ ఆయిల్ మార్కెట్ కుప్పకూలుతుంది. లీటర్ పెట్రోల్ ధర వందలు దాటి, సామాన్యుడి జేబుకు, వాడి బతుకు బండికి భారీ చిల్లు పడటం ఖాయం. పాలకుల అహంకారానికి.. ప్రపంచ దేశాల సామాన్య ప్రజలు మూల్యం చెల్లించుకోక తప్పని రోజులు దగ్గర్లోనే ఉన్నాయి!