యుద్ధం అంటే కేవలం ప్రాణాలు పోవడమే కాదు.. వేల కోట్ల రూపాయలు గాలిలో బూడిద అవ్వడం! ఇరాన్పై యుద్ధం మొదలుపెట్టిన కేవలం ఆరు రోజుల్లోనే అమెరికా అక్షరాలా రూ.94,500 కోట్లు (11.3 బిలియన్ డాలర్లు) ఖర్చు చేసిందన్న షాకింగ్ రిపోర్ట్ ఇప్పుడు ప్రపంచాన్ని వణికిస్తోంది. ఇంత భారీ స్థాయిలో ప్రజాధనాన్ని గాల్లోకి విసురుతుంటే, గ్లోబల్ ఎకానమీ ఏమవుతుంది? ఇంధన మార్కెట్లు అస్తవ్యస్తమై రేపు మన బంకుల్లో పెట్రోల్ రేట్లు ఎలా భగ్గుమంటాయి? ట్రంప్ పంతం వల్ల సామాన్యుడిపై పడుతున్న ఆ ఖర్చుల భారం, ద్రవ్యోల్బణం ముప్పు ఏంటో ఇప్పుడు డీటెయిల్డ్గా చూద్దాం.
ఆరు రోజులు.. లక్ష కోట్లు గంగపాలు
ఫిబ్రవరి 28వ తేదీన ఇరాన్పై అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ సంయుక్తంగా దాడులు ప్రారంభించిన విషయం తెలిసిందే. అయితే ఈ దాడుల వెనుక ఖర్చు అవుతున్న డబ్బుల లెక్కలు దిగ్భ్రాంతికి గురిచేస్తున్నాయి. వైట్హౌస్ అధికారులు సెనేటర్లతో జరిపిన రహస్య సమావేశంలో ఈ వివరాలు బయటపడ్డాయి.
యుద్ధం మొదలైన కేవలం ఆరు రోజుల్లోనే అమెరికా ప్రభుత్వం 11.3 బిలియన్ డాలర్ల (సుమారు రూ.94,500 కోట్లు) ప్రజా ధనాన్ని ఖర్చు చేసింది. మరీ ముఖ్యంగా మొదటి రెండు రోజుల్లోనే ఏకంగా 5.6 బిలియన్ డాలర్ల (రూ.51,400 కోట్లు) విలువైన అత్యాధునిక క్షిపణులు, బాంబులను ఇరాన్ పైకి ప్రయోగించింది.
ఇది కేవలం ప్రాథమిక అంచనా మాత్రమేనని, వాస్తవ ఖర్చు దీనికి ఐదు రెట్లు ఉండొచ్చని రాజకీయ విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు. ఈ స్థాయిలో బాంబుల వర్షం కురుస్తుండటం యావత్ ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను కలవరపెడుతోంది.
గ్లోబల్ ఎకానమీకి పెను ముప్పు.. ఆందోళనలు ఇవే
అగ్రరాజ్యం తన సొంత డాలర్లను తగలేసుకుంటున్నా.. దాని ఎఫెక్ట్ మిగతా దేశాల సప్లై చైన్పై పడుతోంది. ప్రధాన ఆందోళనలు ఇవే:
- అదనపు నిధుల భారం: ఖర్చులు తడిసి మోపెడు అవుతుండటంతో ట్రంప్ ప్రభుత్వం త్వరలోనే కాంగ్రెస్కు మరో 50 బిలియన్ డాలర్ల అదనపు నిధుల ప్రతిపాదన పంపే అవకాశం ఉంది.
- ఆయుధాల కొరత: ఇప్పటికే అమెరికా రక్షణ నిల్వలు అడుగంటిపోతున్నాయి. రక్షణ రంగ సంస్థలు డిమాండ్కు తగ్గట్టుగా క్షిపణులను సరఫరా చేయలేకపోతున్నాయని డెమొక్రాట్ నాయకులు ఆందోళన చెందుతున్నారు.
- ఇంధన మార్కెట్ క్రాష్: యుద్ధం లెబనాన్ వరకు విస్తరించడం వల్ల ఇంటర్నేషనల్ ఆయిల్ మార్కెట్లు అస్తవ్యస్తం అయ్యాయి. ఇది డైరెక్ట్గా మన దేశంలో ద్రవ్యోల్బణానికి (Inflation) దారితీస్తుంది.
2 వేల మంది బలి.. తగ్గేదే లేదంటున్న ట్రంప్
ఈ భీకర యుద్ధంలో ఇప్పటికే సుమారు 2,000 మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. అయినా సరే అగ్రరాజ్యం వెనక్కి తగ్గే పరిస్థితుల్లో లేదు. "మేము యుద్ధం గెలిచాం.. కానీ పని పూర్తి చేసేవరకు అక్కడే ఉంటాం" అని ట్రంప్ తన కెంటుకీ పర్యటనలో కుండబద్దలు కొట్టారు.
అయితే ఈ యుద్ధం ఇంకెంత కాలం సాగుతుంది? యుద్ధం తర్వాత ఇరాన్ పరిస్థితి ఏంటి? అనే ప్రశ్నలకు ట్రంప్ ప్రభుత్వం వద్ద ఎలాంటి స్పష్టమైన సమాధానం లేదు. దీనిపై విపక్షాలు తీవ్రంగా మండిపడుతున్నాయి.
అమెరికా రక్షణ సంస్థల అధిపతులతో ట్రంప్ వరుస సమావేశాలు నిర్వహిస్తుండటం చూస్తుంటే.. ఈ దాడులు, ఆర్థిక ఖర్చు మున్ముందు మరింత పెరిగేలా స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది.
ఆర్థిక నిపుణుల మాట
"అమెరికా తన సొంత ఆర్థిక వ్యవస్థను రిస్క్ లో పెట్టి మరీ ఈ యుద్ధాన్ని నడుపుతోంది. రోజుకు వేల కోట్ల రూపాయల ఆయుధాలు కాలిపోతుంటే.. ఆ భారాన్ని పూడ్చడానికి అమెరికా పరోక్షంగా గ్లోబల్ మార్కెట్లపై ఒత్తిడి పెంచుతుంది. ఇరాన్ లోని ఆయిల్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ దెబ్బతింటే ముడి చమురు సరఫరా ఆగిపోయి, అభివృద్ధి చెందుతున్న ఇండియా లాంటి దేశాల్లో పెట్రోల్ రేట్లు భగ్గుమంటాయి. ఇది సామాన్యుల కొనుగోలు శక్తిని దారుణంగా దెబ్బతీస్తుంది."
ఆరు రోజుల్లో లక్ష కోట్లు గాలిలో కలిసిపోవడం అంటే అది కేవలం అమెరికా డబ్బే కాదు.. పరోక్షంగా ప్రపంచ దేశాల ఆర్థిక స్థిరత్వాన్ని దహనం చేయడమే! ట్రంప్ "యుద్ధం గెలిచాం" అని చెబుతున్నా, అసలు ఆ ఖర్చుల భారాన్ని అంతిమంగా మోసేది పశ్చిమాసియా ఆయిల్ పై ఆధారపడ్డ సామాన్య దేశాలే. రోజురోజుకూ ముదురుతున్న ఈ క్రైసిస్ను చూస్తుంటే.. రాబోయే రోజుల్లో రవాణా, ఇంధన ఖర్చులు అమాంతం పెరిగే ప్రమాదం ఉంది.
